ĐỢT CẤP BỆNH PHỐI TẮC NGHẼN MẠN TÍNH CÓ NGUY HIỂM KHÔNG?
ĐỢT CẤP BỆNH PHỐI TẮC NGHẼN MẠN TÍNH
1. Định Nghĩa Đợt Cấp COPD (Theo GOLD 2013):
Là một tình huống xảy ra trong diễn tiến tự nhiên của bệnh, làm các triệu chứng hô hấp trở nên xấu đi, nặng hơn mức dao động hàng ngày và dẫn tới sự thay đổi về thuốc điều trị thường ngày ở bệnh nhân bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính.
2. Yếu Tố Làm Khởi Phát Đợt Cấp COPD:
Viêm Nhiễm:
– Siêu vi đường hô hấp: là nguyên nhân thường gặp nhất, tác nhân gây bệnh như: Rhinovirus spp, influenza.
– Vi khuẩn: Haemophilus influenzae, Streptococus pneumoniae, Moraxella catarrhalis, Enterobacteriaceae spp., Pseudomonas spp.
Ô nhiễm khói bụi môi trường.
Thiếu tuân thủ điều trị: bỏ thuốc dãn phế quản, thở oxy không đúng cách, dùng thuốc không đúng chỉ định.
Các yếu tố tăng nguy cơ đợt cấp:
Lớn tuổi
Mức độ tắc nghẽn nặng (FEV1) Tăng tiết nhầy kéo dài COPD nhiều năm
Ho đàm khò khè, gia tăng ho và đàm
Dùng kháng sinh và corticoid toàn thân trong năm qua
Vi khuẩn định cư ngoài đợt cấp
Bệnh lý đi kèm (vd bệnh tim mạch).
Chất lượng cuộc sống kém
3. Chẩn Đoán Đợt Cấp COPD:
3.1. Tiêu Chuẩn Chẩn Đoán:
TIÊU CHUẨN CHẨN ĐOÁN ĐỢT CẤP COPD |
|
Tiêu chuẩn chính |
Tiêu chuẩn phụ |
1. Khó thở nhiều. |
1. Sốt. |
Chẩn đoán: ≥ 1 chính + 1 phụ |
3.2. Phân Độ Đợt Cấp COPD:
Phân độ đợt cấp COPD và hướng điều trị (theo ATS và ERS 2004) |
|||
Lâm sàng |
Mức độ |
||
Nhẹ |
Trung bình |
Nặng |
|
Triệu chứng |
1 chính + 1 phụ |
2 chính |
3 chính |
Hướng điều trị |
Điều trị tại nhà |
Nhập viện |
Suy hô hấp |
3.3. Cận Lâm Sàng
– SpO2 & KMĐM: Chỉ định và theo dõi điều trị oxy
– Xquang tim phổi: Loại trừ các chẩn đoán phân biệt
– ECG: Đánh giá các bệnh lý tim mạch đi kèm
– CTM: Giúp nhận biết các trường hợp tăng bạch cầu, thiếu máu, tăng Hct
– Cấy vi khuẩn / đàm: Thực hiện sớm trước khi dùng KS, giúp chọn lựa KS phù hợp.
– Các XN sinh hóa khác: Đường/ máu, điện giải đồ, BUN & Creatinin/ máu…
3.4. Chẩn Đoán Phân Biệt:
– Suy tim ứ huyết, bệnh thiếu máu cơ tim cục bộ, rối loạn nhịp tim.
– Thuyên tắc phổi, tràn khí màng phổi, viêm phổi, ung thư phổi
– Gãy xương sườn
3.5. Chỉ Định Nhập Viện:
– COPD mức độ trung bình, nặng.
– Xuất hiện các dấu hiệu lâm sàng mới (vd tím tái,phù ngoại biên).
– Đợt cấp COPD không đáp ứng với điều trị ban đầu.
– Bệnh lý đi kèm nặng.
– Rối loạn nhịp tim mới xuất hiện.
– Chẩn đoán không chắc chắn.
– Lớn tuổi, chăm sóc tại nhà không đầy đủ
Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi, xin vui lòng tham khảo ý kiến thầy thuốc để được hỗ trợ tư vấn tốt nhất.
|